Ўзбекистон
31.01.2026
35

Дунё криминалистикаси тарихида шундай жиноят ишлари борки, улар ортидан йиллар, ҳатто асрлар ўтса-да, ҳанузгача жавобсиз саволлар қолмоқда. Жек Қотил, Мадлен МакКенннинг йўқолиши ва DB Cooper иши ана шундай сирли воқеалар жумласидандир.
1888 йил Лондонда содир этилган Жек Қотил қотилликлари жамиятни ларзага солган илк серияли жиноят сифатида тарихга кирди. Қотилнинг шафқатсиз услуби, полиция имкониятларининг чеклангани ва ишнинг очилмай қолиши бу воқеани афсона даражасига олиб чиқди.
2007 йилда Португалияда 3 ёшли Мадлен МакКенннинг изсиз йўқолиши эса замонавий дунёда ҳам жиноятни тўлиқ очиш ҳар доим ҳам имконли эмаслигини кўрсатди. Халқаро тергов, миллионлаб маблағ, минглаб версияларга қарамай, боланинг тақдири номаълумлигича қолмоқда.
DB Cooper иши эса жиноят тарихида ноёб ҳолат сифатида тилга олинади. Самолётни олиб қочиб, ҳавода парашют билан сакраб ғойиб бўлган шахс на тирик, на ўлик ҳолда топилди. Бу воқеа қонундан қочиш мумкинми, деган саволни ўртага қўйди.
Мутахассислар фикрича, бу каби сирли ишлар жиноятчи зеҳни, тергов усуллари ва жамият хавфсизлиги масалаларида муҳим сабоқ бўлиб хизмат қилади. Сир очилмаса-да, ҳақиқатга интилиш инсонни тўхтатмайди.
Ушбу ишлар дунё криминалистикасида энг мураккаб ва сирли жиноятлар сифатида баҳоланади.
Жек Қотил – тарихдаги илк сирли серияли қотил
Қотил номаълум, қўрқув эса абадий. 1888 йил кузида Лондоннинг Уайтчепел тумани даҳшатли жиноятлар марказига айланди. Қашшоқ аёлларга нисбатан содир этилган кетма-кет қотилликлар жамиятни ларзага солди. Қурбонлар жуда шафқатсиз усулда ўлдирилган, таналари эса махсус тарзда шикастланган эди.
Қотил ўзини “Jack the Ripper” деб атаб, матбуотга мактублар йўллаган. Унинг ҳаракатлари полиция билан ўзига хос “руҳий ўйин”ни эслатар, жиноятлар эса олдиндан режалаштирилганини кўрсатар эди. Айрим мутахассислар қотил тиббий билимга эга бўлган, деган хулосага келган.
Ўша даврда криминалистика ривожланмагани, бармоқ изи ва ДНК каби усуллар мавжуд эмаслиги ишни очишни деярли имконсиз қолдирган. 100 дан ортиқ гумонланувчи текширилган бўлса-да, ҳеч бирига расмий айб қўйилмади.
Бугунги кунда ҳам Жек Қотил шахси номаълум. Унинг номи эса жиноят тарихида қўрқув ва сир тимсоли сифатида сақланиб қолмоқда.
Йўқолган бола ва жавобсиз саволлар
Боланинг йўқолиши дунёни ларзага солди. 2007 йил 3 май куни Португалиянинг кичик шаҳарчасида 3 ёшли британлик қизалоқ Мадлен МакКенн изсиз йўқолди. Бу воқеа нафақат Европада, балки бутун дунёда катта шов-шувга сабаб бўлди.
Ота-онаси қизини меҳмонхона хонасида ухлатиб, яқин жойда овқатланишга чиққан. Улар вақти-вақти билан болаларни текшириб турган, аммо навбатдаги киришда Мадлен жойида йўқ эди. Эшик бузилмаган, хонада кураш аломатлари йўқ.
Тергов давомида турли версиялар кўриб чиқилди: ўғирлаб кетиш, одам савдоси, бахтсиз ҳодиса. Бир пайтлар ота-онанинг ўзи ҳам гумон остига олинди, аммо кейинчалик бу версия рад этилди.
Орадан ўн йиллар ўтса-да, боланинг тақдири номаълумлигича қолмоқда. Мадлен МакКенн иши замонавий криминалистика имкониятларига қарамай, айрим жиноятлар очилмасдан қолиши мумкинлигини исботлади.
Самолётдан сакраб йўқолган одам
1971 йил 24 ноябрь куни АҚШ тарихида мисли кўрилмаган жиноят содир этилди. Ўзини DB Cooper деб таништирган эркак Портленд–Сиэтл йўналишидаги самолётни олиб қочиб, 200 минг доллар талаб қилди.
Унинг талаблари бажарилгандан сўнг, самолёт ҳавода экан, қотил орқа эшикни очиб, парашют билан сакраб тушди. Қоронғу тунда, ёмғирли об-ҳавода содир этилган бу ҳаракат уни тирик қолдирдими ёки ҳалок қилди – номаълум.
ФБР бу ишни 45 йилдан ортиқ тергов қилди. Минглаб гумонланувчилар текширилди, аммо ҳеч ким айбдор сифатида исботланмади. Фақатгина пулнинг бир қисми йиллар ўтиб дарё соҳилидан топилди, холос.
DB Cooper иши қонун тизимидаги энг катта муаммолардан бирини очиб берди: баъзан жиноятчи мутлақо изсиз ғойиб бўлиши мумкин.
Улашиш:
Бошқалар
Дорихоналарда тез-тез учрайдиган ёзув: “сотиб олинган дори воситалари қайтариб олинмайди”
Бироқ сифатсиз дори воситалари, шунингдек шифокор томонидан берилган рецептга номутаносиб тарзда дорихона томонидан реализация қилинган дори воситалари мазкур Низомга мувофиқ қайтарилиши лозим.
Давлат органлари ва ташкилотлари функцияларининг мазмун-моҳиятига бағишланган янги услубий қўлланма
Қўлланмада давлат органлари ва ташкилотларининг вазифа ва функциялари ўзаро боғлиқ тушунчалар экани тушунтирилади.
Никоҳ шартномаларини тасдиқлаш тартиби белгиланди
Низомга кўра, нотариуслар томонидан никоҳ шартномаси нотариал идора биносида, видеоконференцалоқа орқали ёки мурожаат қилувчиларнинг хоҳишига кўра сайёр тартибда расмийлаштирилади.
Нотариал ҳаракатларни видеоконференцалоқа орқали ўтказса бўладими?
Нотариал ҳаракатларни видеоконференцалоқа режимида амалга ошириш «E-notarius.uz» электрон портали ва «Notarius» автоматлаштирилган ахборот тизими орқали тартибга солинади.